vmario na jabber.gda.pl

Parę dni temu OSnews.pl poinformował o pomyśle Komisji Europejskiej na „wydłużenie ochrony praw autorskich dla utworów muzycznych z obecnych 50 do 95 lat”. Po co to komu? Przecież na jakichś starych przebojach nawet koncerny muzyczne wielkiego majątku nie zrobią. Mówi się co prawda, że ma to spowodować „wzrost dochodów przemysłu muzycznego na poziomie od 44 do 843 milionów euro”, jednak nawet, jeżeli miałaby to być prawda, to co mnie (jako Europejczyka chociażby) obchodzi kabza ludzi na stołkach? Może lepiej nałóżmy akcyzę na mleko a tak uzyskane fundusze podarujmy organizacjom pozarządowym organizującym leczenie chorych dzieci? Dzieci skorzystają, a i politycy szacunek zyskają, bo tacy troskliwi i prorodzinni…

Wracając jednak do psucia prawa: zastanówmy się, jak wygląda sytuacja chociażby w szkołach. Wbija się tam dzieciakom do głów, że „Słowacki wielkim poetą był”, przedstawia się dzieła kultury, katuje sprawdzianami z mitologii, z której wszyscy później czerpali garściami, cytuje się Krasińskiego „My z niego wszyscy”, krótko mówiąc, kulturę prezentuje się jako ciąg pewnych zmian, wyłanianie się nowych myśli na bazie starych. Wybaczcie mi logikę równi pochyłej, ale śledząc procesy legislacyjne wokół prawa autorskiego w USA nie sposób nie dojść do wniosku, że okres ochrony praw autorskich nieuchronnie (choć wbrew tamtejszej konstytucji) dąży do nieskończoności. Jak w takim świecie budować kulturę? I jak uczyć dzieci szacunku do prawa, skoro po szkołach krążą masowo kserówki książek, a na zajęciach odtwarza się filmy z kopii pozyskanych w nielegalny sposób?

Z czymś wam się to kojarzy? Mnie tak: z amerykańską prohibicją. Jak się prohibicja skończyła, wszyscy wiemy. Nie przewiduję co prawda powstania jakichś struktur mafijnych (najwyżej dynamiczny rozwój szarej strefy), ale nie przewiduję też żadnych korzyści dla społeczeństwa.

Ale bądźmy poważni: nie wyskakujmy z jakąś śmieszną wolną kulturą, nie liczmy na inteligencję i dobrą wolę polityków, lepiej dalej róbmy swoje — z takim podejściem się często spotykam. Tylko że mnie takie podejście nie odpowiada. Ja podziwiam osoby takie jak, Sergiusz Pawłowicz, które miały odwagę podnieść rękawicę rzuconą przez ludzi jeżeli nie pazernych, to krótkowzrocznych, czy też zwyczajnie w pewnych sprawach głupich, i procesować się z ZUS-em o specyfikację KSI MAIL. Dlatego sam staram się zrobić choć tyle: mówić i pisać. Mówić i pisać (pisać, rzecz jasna, na wolnych licencjach) o tym, że nie musimy godzić się na kryminalizację, ale także o tym, że możemy korzystać z legalnych rozwiązań. Nie uważam bowiem wcale, że należy całkiem odrzucić ochronę praw majątkowych do utworów. Wręcz przeciwnie — uważam taką ochronę za motywującą dla twórców, którzy mogą żyć ze swojej pracy. Rzecz jednak w tym, by po ich śmierci utwór przechodził do domeny publicznej (niekoniecznie od razu, ale i nie po kilkudziesięciu czy kilkuset latach!), i by w miejsce idiotycznych nalotów na akademiki zajęto się czymś sensownym.